Nadmierna potliwość


Nadmierna potliwość to dolegliwość powodowana przez nadaktywność gruczołów potowych będących elementem strukturalnym gruczołów wydzielania wewnętrznego. Biorąc pod uwagę fakt, że nie istnieje fizjologiczna norma ilości wydalanego potu, nadmierna potliwość jest najczęściej diagnozowana na podstawie subiektywnych odczuć.

Nadmierną potliwość można podzielić na pierwotną oraz wtórną. W pierwszej grupie wyróżnia się nadpotliwość:

  • ogniskową, gdzie pocenie dotyczy konkretnych części ciała,
  • ogniskową nadmierną potliwość dłoni oraz stóp,
  • ogniskową nadmierną potliwość pach,
  • ogniskową nadmierną potliwość twarzy,
  • potliwość uogólnioną, która dotyczy całego ciała.

W nadpotliwości wtórnej pocenie się jest skutkiem innych schorzeń. Między innymi:

  • przewlekłych zakażeń – gruźlicy czy brucelozy, dla których charakterystyczne są nocne poty,
  • chorób nowotworowychbiałaczki, chłoniaka, ziarnicy złośliwej czy też guzów chromochłonnych,
  • chorób endokrynologicznych – nadczynności tarczycy, cukrzycy, hipoglikemii,
  • zaburzeń neurologicznych, jamistości rdzenia, akromegalii,
  • zatruć – pestycydami czy też inhibitorami acetylocholinesterazy,
  • obturacyjnego bezdechu sennego – nadmiernego wysiłku oddechowego podczas bezdechów.

Przyczyny powstawania

Spocony chłopakPocenie się jest naturalną reakcją organizmu w sytuacjach gdy temperatura otoczenia jest podwyższona, a także w przypadku odczuwania wielu emocji, np. podczas stresu, przestraszenia, zdenerwowania, a także przy wzmożonym wysiłku fizycznym. Pocenie się ma również podłoże emocjonalne. Może być reakcją na stres. Wówczas pocić się mogą dłonie, pachy lub też inne części ciała. Przyczyną nadmiernej potliwości mogą być również różne jednostki chorobowe, takie jak cukrzyca, problemy z nerkami czy nadczynność tarczycy. Nadmierna potliwość może występować przy zaburzeniach gospodarki hormonalnej i przy stosowaniu niewłaściwej diety – bogatej w pikantne lub słone produkty. Wówczas stan taki utrzymywać się może nawet przez kilkanaście dni. Nadmierne pocenie się często jest również objawem zatrucia alkoholem.

Do nadmiernej potliwości przyczyniać się mogą również inne czynniki. Między innymi:

  • stany podgorączkowe,
  • menopauza,
  • ciąża,
  • palenie tytoniu,
  • przyjmowanie niektórych leków,
  • otyłość – w przypadku osób otyłych każdy ruch obarczony jest wysiłkiem, w związku z tym organizm łatwo się przegrzewa i poci.

Pocenie się, a także przykry zapach potu uzależnione mogą być od nastroju człowieka, od hormonów, a także od spożywanych produktów, np. kofeina. Niektórzy cierpią z powodu nadmiernej potliwości niezależnie od wymienionych czynników. Wówczas ma ona związek z genami.

Leczenie nadmiernej potliwości

Leczenie nadmiernej potliwości ma na celu osłabienie lub też całkowite zniesienie czynności gruczołów potowych, albo zablokowanie wydzielania potu. Wybór odpowiedniej terapii zależny jest od wielu czynników, między innymi od ogólnego stanu pacjenta, trybu życia, a także od okolicy ciała objętej chorobą. W leczeniu ogólnym stosować można leki przeciwcholinergiczne, jednak przez wzgląd na ich uciążliwość dla pacjenta są one stosunkowo rzadko zalecane. Powoduję liczne skutki uboczne takie jak: wysychanie oczu, suchość w ustach, rozszerzenie źrenic, bradykardię, sedację oraz retencję moczu. Najczęściej metoda ta stosowana jest w ogólnej nadmiernej potliwości.

Leczenie miejscowe stosowane jest przede wszystkim w przypadku nadpotliwości ograniczonej. Wybór metody zależny jest od zmienionej chorobowo okolicy ciała. W tym przypadku zastosowanie mają przede wszystkim: sole chlorku glinu, kwasy i aldehydy, jonoforeza, a także śródskórne iniekcje z toksyny botulinowej. Zastosowanie soli chlorku glinu czasowo zamyka przewody potowe. Skuteczność terapii zależna jest od stężenia leku. W wyższych stężeniach środek ten ma działanie drażniące, co czasami może przyczyniać się do przerwania kuracji. Sole chlorku glinu stosowane są na noc. Na początku kuracji codziennie, lecz z czasem zmniejsza się jej częstotliwość do 1 zastosowania na 2-3 tygodnie. Kwasy natomiast denaturują keratynę, przez co zamykają ujścia kanalików potowych. Środki takie występują pod postacią pudrów i mydeł. Aldehydy również posiadają działanie blokujące przewody wyprowadzające. Jednak przez wzgląd na silne działanie drażniące mogą być one stosowane jedynie na stopy i dłonie. Stosowanie tej terapii wiąże się ze znacznym ryzykiem powstania alergii kontaktowej. W przypadku potliwości dłoni, stóp lub pach korzyści może przynieść jonoforeza. Zabieg taki można już wykonać w domu przy pomocy specjalnego aparatu.

Gdy problem nadmiernej potliwości jest bardzo uciążliwy warto z taką dolegliwością zgłosić się do lekarza. Nadpotliwość można leczyć za pomocą toksyny botulinowej, która w sposób odwracalny powoduje porażenie zakończeń nerwowych dochodzących do gruczołów potowych. Powoduje to ograniczenie wydzielania potu w miejscach jego nadmiernego wydzielania. Blokada taka utrzymuje się przez okres około 6 miesięcy, po których konieczne jest wykonanie kolejnego zabiegu. Gdy nadmierne pocenie się utrudnia codzienne życie warto wziąć także pod uwagę chirurgiczne usunięcie gruczołów potowych. W leczeniu nadmiernej potliwości zastosowanie może mieć również liposukcja w okolicach pach. Zabieg polega na odessaniu tkanki tłuszczowej za pomocą cienkich kaniul. Następnie skóra pozbawiona podłoża tłuszczowego zostaje przyszyta za pomocą specjalnego szwu. Jeżeli po wykonanej liposukcji pozostały nieusunięte gruczoły potowe, to powstałe blizny uniemożliwią wydzielanie potu.

W profilaktyce nadpotliwości niezmiernie ważna jest właściwa higiena osobista. Konieczne są codzienne kąpiele, które wyeliminują nieprzyjemny zapach potu. Warto pomyśleć również o depilacji pach, ponieważ owłosienie sprzyja powstawaniu przykrego zapachu. Należy zaopatrzyć się w odpowiednie kosmetyki, najlepiej takie z apteki. Warto przyjrzeć się również noszonej odzieży. Sztuczne tkaniny utrudniają swobodny przepływ powietrza, co wzmaga wydzielanie potu. Najlepszym wyborem będzie bawełna, która umożliwi skórze oddychanie.

Należy pamiętać, że nadmierne pocenie się może być również objawem bardzo poważnych chorób. Dlatego nie warto zwlekać ze zgłoszeniem się z tym problemem do lekarza. Zlewne czy też nocne poty lub też pot o dziwnym, nieprzyjemnym zapachu może być symptomem cukrzycy, gruźlicy, nowotworów czy też nadczynności tarczycy. Jednak w tym przypadku pot to zaledwie jeden z objawów choroby.

Konieczne należy udać się do lekarza, gdy nadmiernej potliwości towarzyszą również objawy takie jak:

  • gorączka, wyczerpanie czy zaburzenie krążenia,
  • utrata masy ciała,
  • skóra jednocześnie się łuszczy, swędzi, robi się czerwona lub boli.
VN:F [1.9.22_1171]
Ocena artykułu:

Być może zainteresują Cię także poniższe tematy: